დიდი კლდეისის ღვთისმშობლის ეკლესია ქვემო ქართლის მხარეში, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის სოფელ დიდ კლდეისში მდებარე ტაძარია, რომელიც X-XI საუკუნეებით თარიღდება. იგი დარბაზული ნაგებობაა, სამხრეთისა და ჩრდილოეთის მინაშენებით. ეკლესია ძალიან დაზიანებული სახითაა მოღწეული, მთავარი დარბაზის კამარა და კედლების Read more
ქვეშის ციხე ქვემო ქართლის მხარეში, ბოლნისის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ქვეშის მახლობლად მდებარეობს. იგი განვითარებული შუასაუკუნეებით თარიღდება, თუმცა ქვეშში ციხე-სიმაგრის არსებობა უფრო ადრეული პერიოდებიდან მოიაზრება. იგი უნდა ყოფილიყო VII ს-ის “სომხურ გეოგრაფიაში” მოხსენიებული ქვეშის ხევის ცენტრი. XII ს. ბოლოს თამარ მეფემ ქვეშის ციხე Read more
ჭაპალის ციხე ქვემო ქართლის მხარეში, ბოლნისის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჭაპალასთან მდებარეობს. იგი გაშლილ მინდორზე მდებარე დიდი კლდოვანი ბორცვის თხემზეა აგებული და XI-XVIII საუკუნეებით თარიღდება. ჭაპალის ციხე 1664 წლის საბუთში იხსენიება, რომლის თანახმად ვახტანგ V-ს ის ელიზბარ სოლოღაშვილისთვის უბოოძებია. 1749 წელს იგი Read more
ხულუტის ციხე ქვემო ქართლის მხარეში, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში მდებარეობს, მდინარე ხრამის ღრმა ხეობის ვიწრო ყელში. იგი XVII საუკუნის I ნახევრით თარიღდება. ხულუტის ციხის აგების აგების შესახებ მისი თანადროული დოკუმეტი არ არსებობს, თუმცა ხელნაწერთა ინსტიტუტის ფონდებში დაცული საბუთის მიხედვით, რომელიც ალექსანდრე ვახტანგის ძე ორბელიანის მიერაა დაწერილი 1852 წელს, სიმაგრის აგებას ყაფლან ორბელიანს მიაწერენ. ალექსანდრე ორბელიანი Read more
